Skorzonera (czarne korzonki, wężymord)

Częścią jadalną skorzonery jest korzeń, którego skóra ma ciemną, prawie czarną barwę, a miąższ — czystobiałą. Ma ona dużą wartość odżywczą i odznacza się doskonałym smakiem. Zwana też zimowym szparagiem, jest mało rozpowszechniona, a zasługuje na zainteresowanie.
Odmiany

Einjährige Riesen (Jednoroczna Olbrzymia) — odmiana o ko­rzeniach długich, zwężających się trochę ku końcowi. Mało skłonna do wybijania w pędy nasienne w pierwszym roku uprawy. Duplex — odmiana o długich, kształtnych, ostro zakończonych korzeniach. Nie wybija w pędy nasienne. Schwarzer Peter (Czarny Piotruś) — odmiana o korzeniu sto­sunkowo krótkim, prostym, kształtnym. Nie wybija w pędy na­sienne.
Wymagania klimatyczne i glebowe

Skorzonera jest odporna na niskie temperatury i może zimo­wać w gruncie. Ma duże wymagania co do wilgotności gleby. Najbardziej potrzebuje wody w czasie intensywnego wzrostu korzeni na grubość (od połowy lipca do końca sierpnia). Ma duże wymagania glebowe. Lubi ziemię próchniczną, żyzną, przepuszczalną. Na glebach zlewnych, płytkich nie należy jej uprawiać, gdyż korzenie będą się rozwidlać lub wykrzywiać. Udaje się na glebach o odczynie obojętnym, ale nie lubi świe­żego wapnowania.
Uprawa i nawożenie

Gleba musi być głęboko uprawiona, bo korzenie skorzonery dorastają do długości 25—30 cm. Uprawiamy ją w drugim roku po oborniku, stosując nawożenie mineralne (zob. tabela 3). Do­karmiamy saletrą amonową trzykrotnie: w maju, w czerwcu i w lipcu, dając 1 dag/l m2. Nie można jej siać po innych warzywach korzeniowych. Siew, pielęgnacja, zbiór Na glebach dobrych wysiewamy skorzonerę jak najwcześniej, nawet już w marcu i zbieramy późną jesienią. Na glebach gor­szych siejemy ją w sierpniu. Zimuje wtedy w gruncie i jesienią następnego roku osiąga wartość użytkową. Wiosną część roślin wybija w pędy nasienne. Jeżeli jednak będziemy je wycinać, jakość korzenia tylko trochę się pogorszy. Roślina kwitnie żółto. Nasiona ma długie, patyczkowate. Ponieważ kiełkują przez 2—3 tygodnie, dobrze jest domieszać do nich trochę nasion szybko kiełkujących, np. rzodkiewki czy sałaty, i spulchniać glebę przed wschodami. Siejemy w rzędy co 20 cm, starając się, aby odle­głość nasion w rzędzie wynosiła 2 cm, a głębokość przykrycia 1—1,5 cm. Na 1 m2 potrzeba 3 g nasion. Gdy rośliny wykształ­cą 4 liście, przerywamy je ostrożnie, zostawiając odstępy co 5—8 cm. W lipcu i sierpniu rośliny odchwaszczamy starannie, spulchnia­my glebę, zasilamy i podlewamy. Późną jesienią korzenie ostrożnie wykopujemy. Są one długie, kruche i łatwo się łamią. Przy skaleczeniu wydzielają mleczny sok, przez co tracą na wartości i smaku. Skorzonerę możemy przechowywać w piwnicy w wilgotnym piasku lub w gruncie. Dołujemy ją zaraz po wykopaniu, gdyż szybko więdnie, wysycha i nie nadaje się do przechowania. Jeżeli okryjemy ją liśćmi, będziemy mogli wykopywać korzenie w miarę potrzeby aż do wiosny

29.12.2010. 15:19