Uprawa pierścieniaka

Na działce możemy uprawiać pierścieniaki — grzyby kapelu­szowe podobne do pieczarki i równie smaczne. Grzybnia ich rozrasta się w podłożu ze słomy. Wygląda ona jak splot białych, delikatnych nitek. Są to strzępki, na których pojawiają się za­czątki owocników, wyglądające początkowo jak małe zgrubie­nia. Owocnik ma biały trzonek, a barwa kapelusza zależy od odmiany i warunków atmosferycznych; może być kremowa, jasno lub ciemnobrązowa aż do czerwonobrązowej. Brzeg kapelusza łączy z trzonkiem gwiaździsta osłona, która pęka w czasie do­rastania. Blaszki pod kapeluszem są białe lub fioletowe. Dawniej sprowadzaliśmy grzybnię pierścieniaka z NRD, obec­nie mamy już kilka odmian wyhodowanych w Polsce. W sprze­daży bywają odmiany: Winnetou, Kaszub, Jantar i Bartek, róż­niące się przede wszystkim barwą kapelusza.
Przygotowanie podłoża

Pierścieniak rośnie na wilgotnej słomie różnych zbóż, która musi być świeża, nie spleśniała i nie rozłożona. Potrzeba jej ok. 20 g (w stanie suchym) na 1 m2 grzędy. Słomę nawilża się mocno wodą tak, aby po ściśnięciu w dłoni pokazały się krople. Najlepiej w tym celu rozłożyć ją dość cienko na czystej powierzchni (np. na folii) i polewać 2—3 razy dziennie wodą przez 8—10 dni. Możemy też słomę-moczyć w beczce, lub w ba­senie przez dwie doby. Do każdej partii słomy wodę każdora­zowo zmieniamy.
Zakładanie grzędy, uprawa i zbiór

Grzędy na działce zakładamy w inspektach albo w ciepłym, osłoniętym od wiatru miejscu, na powierzchni lub w prosto­kątnym dole (jeżeli podłoże jest przepuszczalne). Najodpowie­dniejszy termin — od 15 maja do 15 czerwca. Przy zakładaniu grzędy na powierzchni zbijamy z desek pro­stokątny szablon, ułatwiający formowanie. Głębokość grzędy powinna wynosić 25 cm. Nawilżoną słomę układamy warstwami i mocno udeptujemy, po czym bezpośrednio sadzimy grzybnię. Kupujemy ją w cylindrach (jeden wystarcza na obsadzenie 1 m2), rozłamu jemy na kawałki o wielkości kasztana i równomiernie sadzimy na głębokość 5—8 cm, dobrze ugniatając. Następnie po­wierzchnię przykrywamy wilgotnymi workami lub grubą war­stwą mokrych gazet. Nie wolno dopuścić do wyschnięcia tej okrywy i w miarę potrzeby lekko ją zraszać. Gdy grzęda jest w inspekcie, zakładamy okna i cieniujemy je. Na okrytą grzędę dobrze jest położyć deski i obciążyć je ka­mieniami, gdyż wtedy grzybnia szybciej przerasta podłoże. Naj­lepsza dla niej temperatura wynosi 22—25°C, temperatura po­nad 30°C uszkadza grzybnię. W czasie wzrostu grzybni nie trzeba wietrzyć grzędy. Im intensywniej rozrasta się grzybnia — tym plon będzie wyż­szy. Po upływie ok. 4 tygodni na powierzchni lub tuż pod po­wierzchnią słomy pojawiają się białe strzępki. Wtedy zdejmu­jemy okrycie razem z przesuszoną warstewką słomy i nakładamy ziemię okrywową. Warstwa jej powinna mieć grubość 5 cm i przylegać bezpośrednio do podłoża przerośniętego grzybnią. Musi to być ziemia lekka, pulchna i bogata w próchnicę, kom­postowa albo inspektowa, ewentualnie dobra ziemia ogrodowa, wymieszana z torfem wysokim w stosunku 1:1. Nie można do okrycia grzędy używać gleby ciężkiej, gliniastej czy piasku, gdyż zadaniem jej jest wchłanianie dużej ilości wody. Powinna być lekko kwaśna (pH 5,5—6,0). Przed zasypaniem grzędy trzeba zie­mię polać wodą, aby była silnie wilgotna. Po zasypaniu grzędę znowu przykrywamy oknami lub folią i lekko wietrzymy.* Ziemia powinna być przez cały czas wil­gotna, toteż w miarę potrzeby podlewamy ją ostrożnie tak, aby woda nie dostała się do słomy (jednorazowo zużywamy nie wię­cej niż 1,5 1 wody posługując się konewką z drobnym sitkiem). Po 4 tygodniach od okrycia grząd ziemią, czyli po 2 miesią­cach od posadzenia grzybni (przeważnie w początkach sierpnia), pojawiają się pierwsze owocniki pierścieniaka. Grzyby wyrastają rzutami co 10—12 dni. Zbiera się je, uj­mując palcami za kapelusz i ostrożnie wykręcając. Pozostały dołek należy zasypać świeżą ziemią okrywową. Zrywamy młode owocniki w chwili, gdy kapelusz ma kształt zaokrąglony, a osłon­ka pod nim jest przerwana. Nie pozwalamy grzybom przerastać, gdyż są wówczas mniej smaczne i mogą być atakowane przez szkodniki. W okresie zbioru grzędę silnie wietrzymy. Zbiory trwają aż do mrozów. Zim2 można zebrać 10—16 kg smacz­nych grzybów.

29.12.2010. 15:46

Kdper

Jest to roślina o krótkim okresie wegetacji. Nie ma dużych wymagań co do gleby, udaje się prawie wszędzie. Koper uprawiamy zwykle jako śródplon, nie stosując osobnego nawożenia. Na 1 m2 potrzeba 2 g nasion. Siejemy go od wcze­snej wiosny do sierpnia, ale można również późną jesienią, tuż przed nadejściem mrozów, przeznaczając 2,5 g nasion na 1 m2. Zbiór będzie wtedy wcześniejszy o 10 dni. Wzrost kopru można przyśpieszać przez przykrycie folią perforowaną.

29.12.2010. 15:44

Kukurydza cukrowa

Jest to warzywo atrakcyjne, ze względu na dużą wartość od­żywczą i prostą uprawę.
Odmiany

Złota Karłowa — odmiana bardzo wczesna. Zbiory w począt­kach sierpnia. Rośliny niskie (70—90 cm), kolby małe (12—15 cm), plon mały. Martek Fi — odmiana heterozyjna średniowczesna, zbiory w końcu sierpnia. Rośliny wysokie (140—160 cm), kolby duże, plon duży. Golden Bantam — odmiana średniopóżna. Zbiór we wrześniu. Rośliny wysokie (100—130 cm), kolby duże. Aztek Fj — odmiana heterozyjna, późna, zbiór w połowie września. Odmiana bardzo wysoka (120—180 cm), kolby duże. Odmiany heterozyjne dają bardzo ładne, duże i smaczne kolby, ale wymagają dobrych, żyznych gleb.
Wymagania klimatyczne i glebowe

Kukurydza jest rośliną ciepłolubną. Kiełkuje dopiero przy temperaturze 10°C, a przymrozki niszczą ją. Ma małe wyma­gania wodne. Udaje się na wielu typach gleb, ale nie lubi ziemi za mokrej i za zimnej. Najlepsze dla niej są gleby żyzne, szybko nagrzewające się, nie kwaśne.
Uprawa i nawożenie

Jesienią glebę głęboko kopiemy. Wiosną po rozsianiu nawo­zów mineralnych stosujemy norkros i szybko grabimy. Kukury­dzę siejemy w pierwszym roku po oborniku lub na kompoście danym wiosną. Na glebach dobrych możemy ją uprawiać w dru­gim roku po oborniku. Rośliny jednorazowo zasilamy saletrą amonową po przerywce, dając 1 dag/1 m2.
Siew, pielęgnacja, zbiór

Kukurydzę siejemy na miejsce stałe w połowie maja. Nasiona, koniecznie zaprawione Zaprawą Nasienną T lub Funabenem T, siejemy gniazdowo po 3 sztuki co 30 cm w rzędy co 50 cm. Przykrywamy ziemią na głębokość 3—5 cm, na glebach cięż­szych sieje się płycej, na lżejszych — głębiej. Ażeby uzyskać ciągłość zbiorów, możemy wysiać 2—3 odmiany o różnej dłu­gości wegetacji albo wysiewać odmiany wcześniejsze co kilka dni do połowy czerwca. Do obsiania 10 m2 potrzeba 3 g nasion. Odmiany późne lepiej posadzić z rozsady. Nasiona wysie­wamy wówczas do doniczek po 2—3 sztuki w drugiej połowie kwietnia. Po wschodach przerywamy, zostawiając tylko jedną siewkę w doniczce. Do gruntu wysadzamy rozsadę w końcu maja nieco głębiej niż rosła w doniczce. Kukurydzę odchwasz-czamy, a gdy jest duża susza — podlewamy. Do zbioru przeznaczamy kolby w tzw. stadium późnej dojrza­łości mlecznej. Poznajemy to po tym, że są dobrze wypełnione ziarnem, a wąsy (czyli nasiona słupków) mają brązowe; ziarno powinno być gładkie i pod naciskiem wydzielać gęstą, mleczną ciecz. Warzywo to zbyt późno zebrane nie jest smaczne. Kukurydzę można wysiewać współrzędnie z ogórkami, jako roślinę osłaniającą, ale najlepiej udaje się na zagonkach po kilka rzędów, bo dokładniej wtedy jest zapylana i kolby są ściśle wypełnione ziarnem.

29.12.2010. 15:44